Onze aanpak Onze kijk op stotteren, de aanpak en het resultaat

Wat is stotteren nou precies en wat doe je er aan?

Met die vraag gingen wij een aantal jaar geleden op pad en de antwoorden die we daarop vonden vormen de basis van onze kijk op stotteren. Die antwoorden zijn ook de rode draad in onze coaching, want voordat je een probleem kunt oplossen zul je namelijk eerst moeten weten wat er aan de hand is.

Als eerst vind je hieronder onze kijk op stotteren. Je bent een flinke stap verder wanneer je stotteren goed begrijpt. Je zult zien dat ook jij er wat aan kunt doen. Daarna kom je meer te weten over onze aanpak. Hoe ziet die eruit en wat kun je verwachten? Als laatste vertellen we over het resultaat waar we naar streven met de mensen die wij coachen.

Maar voordat je verder leest willen we vertellen dat zowel onze kijk op stotteren als onze aanpak niet alleen tot stand gekomen is door onze eigen ervaring met stotteren. Het is het resultaat van eigen onderzoek samen met het lezen en uittesten van het werk van de pioniers die ons voorgingen.

We zijn schatplichtig aan nieuwe denkers in het veld van stotteren zoals John C. Harrison, Bob G. Bodenhamer en Dr. Mort Cooper. Maar ook mensen buiten het gebied van stotteren als Dr. Alexander Lowen, Maxwell Maltz, Anthony Robbins, Elliott Hulse en Eckhart Tolle hebben hun invloed op ons gehad. Zij zijn in hun eigen recht allen meesters van zelfexpressie. Het zijn dan ook hun inzichten die wij vastknoopten aan het fenomeen stotteren waaruit een complete aanpak voor natuurlijk, spontaan en vloeiend spreken is ontstaan.

1. Onze Kijk

2. De aanpak

3. Het Resultaat

“Stotteren wordt nog te vaak als een spraakprobleem gezien, maar dat is oud nieuws.”

1. Onze kijk

In dit hoofdstuk:

Stotteren is geen spraakprobleem
De sleutel op weg naar vloeiend spreken
Het stotterpatroon
Stotterervaringen
Uitbreken is vloeiend spreken

Wat is stotteren?

Het is de vraag die gaat leiden tot de oplossing, maar wanneer je het de meeste mensen die stotteren vraagt krijg je vaak hetzelfde, algemene antwoord: “Iets met ademhaling, blokkades, spanning in het lichaam, haperen en gezichtstrekkingen.”

In het ICD-10, de 10e editie van de International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems, wordt stotteren als volgt omschreven: “Spraak die wordt gekenmerkt door frequente herhaling of verlenging van geluiden, lettergrepen of woorden of ook wel door herhaalde aarzelingen of pauzes die het vloeiend verloop van de spraak onderbreken.”

Net als hun eigen afkorting gaat het ICD-10 hier volgens ons wel een beetje kort door de bocht. Stotteren wordt nog te vaak als een spraakprobleem gezien, maar dat is oud nieuws. Als we ons stotteren willen overwinnen kan en mag stotteren niet meer op die manier worden benaderd.

Stotteren is geen spraakprobleem.

Stotteren omschrijven als een spraakprobleem impliceert namelijk dat de persoon die stottert altijd stottert. Maar stotter jij in elke situatie? Heb jij altijd moeite met dezelfde woorden en letters? Nee, het stotteren verschilt per dag, per situatie en per persoon, ook al is het verschil maar klein.

Het duidelijkste voorbeeld hiervan is dat vrijwel elke persoon die stottert een stuk vloeiender spreekt wanneer hij of zij zonder het bijzijn van andere mensen op een vrije en spontane manier tegen zichzelf praat.

Wanneer er dus niemand in de buurt is, wanneer men niet hoeft na te denken over wat men wil zeggen, wanneer de gedachten niet bezig zijn met stotteren, spreekt men vloeiend.

Wanneer er niemand in de buurt is spreekt men nagenoeg vloeiend.

Vloeiend als je alleen bent, stotteren als er mensen in de buurt zijn. Wij noemen het situationeel stotteren. Het ene moment spreek je vloeiend en het andere moment stotter je. En dat situationele stotteren brengt een aantal belangrijke implicaties met zich mee.

De sleutel op weg naar vloeiend spreken.

Situationeel stotteren is de sleutel op weg naar vloeiend spreken. Het is de steunpilaar van onze coaching. Het betekent namelijk dat stotteren helemaal geen spraakprobleem is, maar een reactie op een bepaalde situatie.

Er is niks mis met je spreken, je ademhaling of je articulatie. Je hebt geen onoverkomelijk defect in je hersenen wat de communicatie tussen brein en lichaam blokkeert.

Immers, als je alleen bent heb je jouw hele spraakmechanisme op een rijtje en uit zich dat in vloeiend spreken. Je hebt het vloeiend spreken al in je. Het wordt alleen belemmerd door een nogal onhandige reactie op bepaalde situaties. Deze reactie activeert het zogenaamde stotterpatroon.

Het stotterpatroon is een combinatie van schaamte, spanning en stotteren. Je wilt niet willen stotteren waardoor jij je inspant om zo vloeiend mogelijk te spreken. De spanning die daaruit voortkomt heeft een negatieve invloed op je spreken en leidt tot stotteren.

Het stotterpatroon.

Zodra je een sociale situatie binnenloopt kijk je eens om je heen om te zien in wat voor omgeving jij je bevindt: zijn het vrienden of onbekenden? Is het een grote groep mensen of een één-op-één-gesprek? Is het mijn baas of zijn het bevriende collega’s? Kan ik hier stotteren zonder beoordeeld te worden of moet ik per se vloeiend spreken? Stotterde ik hier in het verleden ook of ging het me gemakkelijk af?

Op basis van die vragen stel jij je nog een laatste vraag: voel ik mij hier op mijn gemak, ja of nee? In de meeste gevallen geven we onbewust antwoord op deze vragen. Is het een situatie waarin je wel eens zou kunnen gaan stotteren? Dan wordt in dat geval het stotterpatroon geactiveerd.

Zodra het stotterpatroon geactiveerd wordt denken we na over hoe we zo vloeiend mogelijk kunnen spreken. We doen ons best en voelen een prestatiedruk om niet te stotteren. We willen stotteren koste wat het kost vermijden, we schamen ons er voor.

We denken na over wat we willen zeggen en hoe we het kunnen zeggen. Misschien hier een daar een woord verwisselen? Dit nadenken creëert twijfel, spanning en stress, wat op hun beurt weer zorgt voor meer stotteren.

We stoppen met het houden van oogcontact, vermijden woorden, gaan zachter praten, maken onszelf kleiner, gebruiken veel uh’s of beginnen met onze voet op de grond te tikken. Zo komen we in een vicieuze cirkel terecht van meer schaamte, meer spanning, meer twijfel en meer stotteren. Het stotteren bevestigd dan weer die schaamte en zo blijf je maar in het stotterpatroon hangen. Maar hoe komen we daar dan uit?

Stotterervaringen.

Als je vloeiend wilt spreken zul je uit het stotterpatroon moeten breken. Om dat te kunnen doen is het belangrijk om te begrijpen hoe het stotterpatroon in de eerste plaats is ontstaan. Gelukkig is dat eigenlijk heel simpel: door stotterervaringen.

Jouw stotterpatroon is ontstaan door ervaringen uit het verleden. Sinds je bent begonnen met stotteren bouw je verschillende ervaringen op met spreken. Om het simpel te stellen heb je positieve ervaringen met vloeiend spreken en negatieve ervaringen met stotteren.

Deze ervaringen verschillen per situatie. Dat is meteen ook de oorzaak van situationeel stotteren. Je verzamelt ervaringen en neemt die mee naar situaties in de toekomst. Afhangend van je eerdere ervaringen met die situatie wordt je stotterpatroon wel of niet geactiveerd. Als het stotterpatroon geactiveerd wordt stotter je, als het niet tot nauwelijks geactiveerd wordt spreek je vrijwel vloeiend.

Als je bijvoorbeeld veel negatieve ervaringen hebt met telefoongesprekken dan zal dit een negatieve invloed hebben op je volgende telefoongesprek. Uit ervaring weet je dat je in die situatie vaak stottert, waardoor je verwacht dat dat dit keer ook weer zal gebeuren. Die negatieve verwachting zorgt voor spanning en meer spanning betekent meer stotteren.

Het tegenovergestelde kan zich ook voordoen. Heb je veel positieve spreekervaringen met het praten tegen een goede vriend of vriendin? Dan zul jij je veel meer op je gemak voelen en spreek je ook een stuk vloeiender.

Zo zie je ook meteen dat het stotterpatroon, en dus het stotteren, iets heel persoonlijks is. Het stotterpatroon is namelijk ontstaan door jouw eigen ervaringen met stotteren.

Maar als negatieve ervaringen voor stotteren zorgen dan komt ook meteen de oplossing voor vloeiend spreken aan het licht: positieve ervaringen.

Uitbreken is vloeiend spreken.

Vloeiender spreken begint bij het doorbreken van die vicieuze cirkel, het stotterpatroon. Als we dit doen creëren we meer en meer momenten waarin we vloeiend spreken. Zo bouwen we positieve ervaringen op en komen we in een opwaartse spiraal totdat het verleden geen effect meer heeft op ons spreken en we eindelijk weer onszelf kunnen zijn.

Positieve ervaringen creëer je door natuurlijk gedrag toe te passen in spreeksituaties. Dit natuurlijke gedrag ondersteunt en uit zich in vloeiend spreken. Nu heb je misschien nog veel negatieve ervaringen met jezelf voorstellen, telefoneren of presentaties geven, maar de volgende keer dat jij jezelf moet voorstellen kun jij nieuw positief gedrag toepassen en zo een positieve ervaring met die situatie creëren. Hoe meer positieve ervaringen je creëert, hoe zwakker het stotterpatroon zal worden. Het resultaat daarvan is blijvend vloeiend spreken.

Met de juiste acties kun jij jezelf dus laten zien dat je wel degelijk vloeiend kunt spreken. Een belangrijk detail hierbij is dat een ervaring niet pas positief is als je 100% vloeiend sprak.

Het gaat om kleine stapjes waarin jij jezelf laat zien dat je meer en meer vloeiend spreekt en meer en meer op je gemak voelt in sociale situaties.

Zo stapelen de positieve ervaringen zich op, je gaat weer in jezelf geloven en langzamerhand wordt de sneeuwbal groter. Tot het moment dat de positieve ervaringen de negatieve ontstijgen en je stotteren loslaat.

Stotteren verdwijnt, vloeiend spreken is wat overblijft.

“Om stotteren los te kunnen laten moeten we uit het stotterpatroon breken.”

2. De Aanpak

In dit hoofdstuk

De aanpak
Bewustwording
Actie
Opwaartse spiraal
Naar de kern van stotteren

DE AANPAK.

Om stotteren los te kunnen laten moeten we uit het stotterpatroon breken. Zo creëren we positieve ervaringen en zal het vertrouwen in ons spreken terugkomen. Op deze manier zullen we meer en meer vloeiend gaan spreken.

Dat is hoe we het doen, maar het is makkelijker gezegd dan gedaan. Begrijp dat het activeren van het stotterpatroon onbewust gebeurt. Het stotterpatroon belt niet eerst aan om te vragen of jij het goed vindt om geactiveerd te worden. Het doet waar het zin in heeft en wordt geactiveerd zonder dat jij er erg in hebt.

Bewustwording.

De eerste stap in het coachingsproces is dan ook bewustwording. Je kunt namelijk pas wat aan het probleem doen wanneer je ook daadwerkelijk weet wat er aan de hand is.

Wat is mijn patroon? Hoe reageer ik op situaties? Wanneer en op welke manieren komt het naar boven? Hoe kan ik dit veranderen?

Hier komt de coach om de hoek kijken. Hij kijkt met je mee, praat met je en geeft je de juiste oefeningen om je bewustzijn te vergroten. We hebben namelijk allemaal blinde vlekken en juist dan heb je iemand nodig die jou de juiste aanwijzingen kan geven.

Voor de hand liggende aanwijzingen zijn luid en duidelijk spreken, oogcontact houden en goed in- en uitademen. Doe deze dingen en je zet je eerste stappen uit het stotterpatroon! Maar zowel lichamelijk als psychologisch zijn er nog veel dingen om over het hoofd te zien, en dus bewust van te worden, voordat het stotteren voor ééns en voor altijd losgelaten kan worden.

Actie.

Na bewustwording komt actie. Maar wat voor actie? En waarom? En hoe precies? En welke stap komt daarna?

Het duurde bijna drie jaar voordat we zelf begrepen welke actie op welk moment komt en op welke manier die actie het meest effectief is. Tijdens het coachen hebben we een arsenaal aan oefeningen tot onze beschikking en kijken we wat op welk moment nodig is. Onder deze oefeningen vallen ook oefeningen waarbij je uit je comfort zone zult moeten stappen, maar alleen in die mate waarin jij er klaar voor bent.

Omdat wij weten wat er moet gebeuren hoef jij geen drie jaren te zoeken voor antwoorden. Het proces zal enorm versnellen wanneer jij er voor kiest om gecoacht te worden. Je krijgt de oefeningen om doelgericht uit jouw stotterpatroon te breken en zo efficiënt aan je spreken te werken.

Opwaartse spiraal.

Wanneer het tegenzit geven mensen vaak makkelijk op, maar wanneer je een coach hebt om jou te helpen zal het veel gemakkelijker zijn om door te zetten.

Door de oefeningen, de vrijheid die ze creëren en de juiste inzichten zorgen wij ervoor dat jij in een opwaartse spiraal terecht komt. Zo breek je eindelijk uit het stotterpatroon. Je gaat weer ervaren hoe het is om na een lange tijd weer helemaal jezelf te zijn en te kunnen spreken zoals jij wilt. Daarbij heb je ook nog eens de handvatten om, mocht het weer eens geactiveerd worden, uit het stotterpatroon te breken.

Je wordt zo ver mogelijk op weg geholpen waarna je alles in handen hebt om zelf rustig door te blijven gaan met meer en meer vloeiend spreken.

Naar de kern van stotteren.

De bewustwording, de actie en de opwaartse spiraal staan allemaal in dienst van de kern van jouw stotteren om het probleem daar aan te pakken.

De kern van jouw stotteren is jouw stotterpatroon. Door daar op de juiste manier aan te werken verliest het stotterpatroon zijn invloed en komt het vloeiende spreken naar boven.

In de kern is stotteren geen spraakprobleem, maar is stotteren het resultaat van een dieper gelegen oorzaak. Uit het stotterpatroon breken betekent werken aan die oorzaak in plaats van symptoombestrijding toe te passen.

Naar de kern van stotteren, dat is waar wij voor staan. Gooi je spreektechnieken maar de prullenbak in, het is tijd voor natuurlijk, spontaan en blijvend vloeiend spreken.

“Of het nou groepscoaching of persoonlijke coaching is, het resultaat waar we naar streven is altijd hetzelfde: jouw laatste stottertherapie zijn.”

3. het resultaat

In dit hoofdstuk

Het resultaat
Vrijheid
Spontaniteit
Expressiviteit
Jouw laatste stottertherapie
Ons aanbod

Het resultaat.

Of het nou groepscoaching of persoonlijke coaching is, het resultaat waar we naar streven is altijd hetzelfde: jouw laatste stottertherapie zijn.

Het doel om jou te helpen de vrijheid, spontaniteit en expressiviteit in je spreken terug te vinden blijft altijd hetzelfde. Alleen het pad dat men hiervoor bewandelt verschilt per persoon.

Vrijheid.

Vloeiend spreken en zo de vrijheid terugpakken in je gehele doen en laten. Eindelijk weer kunnen zeggen wat je wil zeggen, durven zeggen wat je wil zeggen en doen wat je wil doen. Je weer op je gemak voelen in spreeksituaties en een grap, mening of verhaal kunnen vertellen zonder angst en twijfel. Dat is vrijheid.

Spontaniteit.

Spreektechnieken worden hier niet gebruikt, het draait bij ons om natuurlijk en spontaan spreken. Spreken valt niet te controleren, hoeft niet gecontroleerd te worden en dus kunnen de technieken en trucs de prullenbak in.

Van binnen ben je al een vloeiende spreker. Van nature zit het al in je maar het spontane is er af door al die stotterervaringen. Eindelijk valt de zware last van je schouders wanneer wij samen het spontane spreken terugbrengen.

Expressiviteit.

Te lang heeft stotteren je onderdrukt. Te lang heeft het je expressiviteit gesmoord. Het is hoog tijd om je ware zelf aan het licht te brengen door het stotteren achter je te laten en jezelf weer volledig uit te drukken. Ervaar de vrijheid, spontaniteit en expressiviteit. Durf weer te praten en zijn wie je diep van binnen bent.

Jouw laatste stottertherapie.

Welke vorm onze coaching ook aanneemt, jouw laatste stottertherapie zijn is altijd ons streven.

Uit ervaring weten wij wat stotteren met je doet en kennen wij ook het proces dat men moet doorlopen om stotteren achter zich te laten. Dan hebben we nog Meester in de Psychologie Sjoerd om het af te maken. Deze combinatie maakt het dat Broca Brothers ook daadwerkelijk jouw laatste stottertherapie kan zijn.

Als deze verhalen jou aanspreken, neem dan gewoon contact met ons op en dan kunnen we samen aan de slag.

Bedankt voor je aandacht.

Hille & Sjoerd

De mogelijkheden
Broca Brothers Open Workshop

Broca Brothers Open Workshop

Binnenkort meer over de Open Workshop: gratis workshops in Groningen, Utrecht en Eindhoven.

Broca Brothers Bootcamp

Broca Brothers Bootcamp

Binnenkort meer over het Broca Brothers Bootcamp Groepstraject.

Persoonlijke Coaching

Persoonlijke Coaching

Schrijf je in voor persoonlijke coaching bij de Broca Brothers. De meest doelgerichte, strategische en effectieve manier van aanpakken waar jij persoonlijk begeleid wordt om los te breken van het stotteren.